Zjawisko tworzenia się wi ra ma charakter cykliczny, co odr żnia je od innych proces w bazujących na ścinaniu, takich jak cięcie plastyczne. Jednak w ujęciu mezoskopowym mechanizmy takich proces w polegają na tych samych zjawiskach: po utworzeniu się makroskopowej strefy lokalizacji odksztalceń na skutek dzialania naprężeń tnących dochodzi do pękania materialu wzdluż powstających w obrębie ziaren pasm ścinania. Potwierdzenie takich podobieństw pozwala na nowe spojrzenie na mechanizm skrawania i glębsze poznanie jego natury. W pracy przedstawiono wyniki prac doświadczalnych, a na ich podstawie zaproponowano mezoskopowy model tworzenia się wi ra w warunkach quasi-adiabatycznych. Na bazie modelu opisano r wnież kryteria oceny skrawalności materialu na podstawie energii blędu ulożenia skrawanego materialu czy obecności dyspersyjnych wydzieleń w jego strukturze. Wyniki pracy mogą pozwolic na sterowanie tym procesem, a w szczeg lności do otrzymywania najbardziej optymalnego typu wi ra, co wplywa na zużycie energii i narzędzi oraz niezawodnośc maszyn.