Dit formularium is bedoeld om een beknopt overzicht te geven van de behandelingen die tot op heden (2008) zijn ontwikkeld. De beknoptheid leidt tot een selectie van onderwerpen.Multipele sclerose is een chronische neurologische aandoening van de witte stof van het centrale zenuwstelsel. Het ziektebeeld werd in 1864 voor het eerst beschreven. De oorzaak van de aandoening is tot op heden nimmer opgehelderd. Desondanks zijn er behandelstrategien ontwikkeld die de progressie van het ziektebeeld kunnen afremmen. De meest recent ontwikkelde middelen zijn immunomodulerende therapien en het inzetten van monoclonale antilichamen.

Multipele sclerose (MS) is een chronische demyeliniserende aandoening van het centrale zenuwstelsel. De ziekte komt vaak op jonge leeftijd voor. In Nederland is de incidentie 1:1000. In totaal zijn er ongeveer 17.000 MS-pati nten in Nederland. Er wordt van uitgegaan dat multipele sclerose het gevolg is van een T-cel immuungemedieerde aandoening. Mogelijk zijn p- sonen bij wie multipele sclerose ontstaat hiervoor genetisch meer ontvankelijk. Het pathologische kenmerk van chronische multipele sclerose is de demyeliniserende plaque die bestaat uit goed gedem- keerde hypocellulaire gebieden die gekarakteriseerd worden door verlies van myeline en een relatief behoud van axonen. Letsels van multipele sclerose komen voornamelijk voor in de periventriculaire witte stof, de hersenen alsmede in de hers- stam, het cerebellum en de witte stof van het ruggenmerg. Deze letsels worden vooral veroorzaakt door T-celinflammatie. De ziekte treedt meestal op in de leeftijd tussen 20 en 40 jaar. Multipele sclerose is een chronisch-progressieve aandoening die binnen tien jaar na het stellen van de diagnose bij 50 p- cent van de pati nten zonder behandeling tot een bepaalde mate van invaliditeit dan wel rolstoelafhankelijkheid leidt. De diagnose wordt ge steld door middel van magnetic resonance imaging (MRI) en liquoronderzoek.